Międzynarodowe Stowarzyszenie na rzecz Wolności Religijnej (International Association for Religious Freedom, IARF) przygotowuje się do 37. Światowego Kongresu, który odbędzie się we wrześniu 2027 r. w Albanii, a jego gospodarzem będzie Światowa Siedziba Bektaszytów w Tiranie. Kongres zgromadzi osoby i wspólnoty z kręgu wolnej i liberalnej religijności z całego świata dla dialogu, przyjaźni i wspólnej refleksji ponad granicami tradycji religijnych.
Zapisz w kalendarzu: główny program Kongresu zaplanowano obecnie na 10–12 września 2027 r., a wycieczkę przedkongresową na 7–9 września. Prosimy o zarezerwowanie na podróż szerszego okresu 6–13 września.
Temat Kongresu i szczegóły rejestracji zostaną wkrótce ogłoszone.
Tradycja spotkań trwa
Założone w Bostonie w 1900 r., IARF wyrosło z międzynarodowego ruchu liberalnych myślicieli i wspólnot religijnych. Pierwszy Kongres IARF odbył się w Londynie w 1901 r. Od tego czasu Kongresy są miejscem spotkań ludzi o różnym pochodzeniu religijnym i kulturowym, których łączy przywiązanie do wolności religijnej i otwartość na siebie nawzajem.
Spotkanie w 2027 r. będzie kontynuacją tej tradycji w nowym miejscu. Poznaj historię naszych Światowych Kongresów.
Partnerstwo budowane przez wiele lat
Relacje IARF ze wspólnotą bektaszytów rozwijały się dzięki międzynarodowym spotkaniom i wspieraniu wolności religii lub przekonań. Dedebaba Haxhi Dede Baba Edmond Brahimaj (Baba Mondi) uczestniczył w Światowym Kongresie IARF w 2010 r. w Koczinie w Indiach. Macedońska gałąź zakonu bektaszytów została członkiem IARF w 2012 r. W tym samym roku IARF wzięło udział w sympozjum bektaszytów w Tiranie. Wizyta delegacji IARF w 2015 r. łączyła dialog z rzecznictwem w sprawie prawnego uznania wspólnoty i jej miejsc kultu.
W 2016 r. Tetowo gościło regionalną konferencję IARF dla Europy i Bliskiego Wschodu Religion and Conflict Prevention („Religia a zapobieganie konfliktom”), zorganizowaną we współpracy ze wspólnotą bektaszytów. Arben Sulejmani, przewodniczący wspólnoty w Macedonii Północnej i dyrektor ds. stosunków zewnętrznych w Światowej Siedzibie Bektaszytów, pomaga podtrzymywać te relacje. Kongres w Tiranie będzie rozwinięciem tych lat współpracy.

Wizyta Roberta Ince’a
Przygotowania do 2027 r. były centralnym punktem niedawnej wizyty prezesa IARF Roberta Ince’a w Macedonii Północnej, Kosowie i Albanii. Relacja Światowej Siedziby Bektaszytów opisuje podróż jako poświęconą wolności przekonań, dialogowi międzyreligijnemu i pokojowemu współistnieniu
. Wizyta była też okazją do rozważenia organizacji i zaplecza potrzebnych do przyjęcia międzynarodowego Kongresu.
W Tiranie Robert spotkał się z Babą Mondim i przedstawicielami albańskich wspólnot: bektaszyckiej, muzułmańskiej, prawosławnej, katolickiej i protestanckiej, a także z osobą przewodniczącą Państwowemu Komitetowi ds. Wyznań. Robertowi przedstawiono również pracowników Siedziby, jej muzeum i szerszą działalność.

Raport Światowej Siedziby Bektaszytów tak opisuje rozmowy:
Spotkanie stworzyło szerokie forum do dyskusji o albańskich doświadczeniach współistnienia religijnego, o relacjach między instytucjami państwowymi a wspólnotami religijnymi oraz o roli dialogu międzyreligijnego we wzmacnianiu wzajemnego zrozumienia i spójności społecznej. Centralnym tematem rozmów była też perspektywa Kongresu IARF w Albanii: to, jak albańskie wspólnoty religijne mogłyby uczestniczyć w międzynarodowym spotkaniu przedstawicieli różnych tradycji religijnych z całego świata, a także specjalistów i naukowców z dziedziny nauk społecznych i filozofii, i wnieść do niego swój wkład.
Światowa Siedziba Bektaszytów, przekład z języka albańskiego
Spotkania w całym regionie
W Kosowie spotkania z przedstawicielami społeczności bektaszyckiej, żydowskiej i protestanckiej skupiły uwagę na życiu wspólnot, relacjach międzyreligijnych oraz kwestiach rejestracji i uznania. W Macedonii Północnej wizyta objęła tekke Harabati Baba w Tetowie, miejsce szczególnie ważne dla partnerów IARF z kręgu bektaszytów i dla historii współpracy w regionie.






Wizyty w zabytkowych miejscach Albanii pozwoliły też rozważyć możliwy program kulturalny towarzyszący Kongresowi, który przybliżyłby uczestnikom historię i dziedzictwo kraju gospodarza.
Raport bektaszytów wybiega myślą ku Kongresowi:
wprowadzając dialog międzyreligijny, wolność przekonań i albańską tradycję współistnienia na szerszą arenę międzynarodową
Światowa Siedziba Bektaszytów, przekład z języka albańskiego
Temat Kongresu i informacje o rejestracji zostaną wkrótce ogłoszone na stronie internetowej IARF.
Przeczytaj pełny raport
Pobierz pełny raport w języku angielskim (PDF, 14 stron, 2,7 MB), przetłumaczony z oryginalnej relacji w języku albańskim, opublikowanej przez Światową Siedzibę Bektaszytów 13 października 2026 r. Powyższe cytaty pochodzą z tego samego źródła.